Ilość oddawanego moczu a choroby układu moczowego

29 lipca 2016

Wiele chorób układu moczowego da się wstępnie zdiagnozować po towarzyszącym im objawach i dolegliwościach. Pierwszym powodem do niepokoju są najczęściej zaburzenia w ilości oddawanego moczu.

Zacząłeś odczuwać ból przy oddawaniu moczu? Fakt ten może świadczyć o ostrym zapaleniu pęcherza lub cewki moczowej. Do innych niepokojących objawów chorób układu moczowego zaliczyć można też m.in. nietrzymanie moczu lub oddawanie mo­czu słabym/przerywanym strumieniem – pierwsza dolegliwość często wiąże się z niedowładem zwieracza cewki moczowej, druga natomiast może świadczyć o przeroście lub nowotworze gruczołu krokowego. I choć wiele osób udaje się do urologa dopiero na widok krwiomoczu, to pod żadnym pozorem nie wolno lekceważyć dziwnej ilości oddawanego przez nas moczu.

Zmiany w ilości oddawanego moczu

Od 1000 do 1500 ml – właśnie taką ilość moczu powinien w ciągu doby wydalać dorosły, zdrowy człowiek. Rzecz jasna należy pamiętać o tym, że wartość ta nie jest stała i w dużej mierze zależy od ilości wypijanych przez nas płynów. Diureza dobowa jest o tyle istotna, że nagła zmiana w ilości oddawanego moczu może świadczyć o wystąpieniu jednej z chorób układu moczowego. Jeżeli diureza dobowa ulegnie znacznemu zmniejszeniu, mówimy o skąpomoczu lub – w skrajnej sytuacji – bezmoczu, jeśli natomiast ulegnie wyraźnemu zwiększeniu, to mamy do czynienia z wielomoczem.

Skąpomocz oznacza, że ilość wydalanego w ciągu doby moczu spadła poniżej 400 ml. Taka sytuacja jest bardzo niebezpieczna dla naszego zdrowia, gdyż toksyczne produkty przemiany materii nie mają jak opuścić organizmu, co może szybko doprowadzić do rozwoju niewydolności nerek. Jeszcze groźniejszy jest bezmocz, czyli spadek diurezy dobowej poniżej 100 ml. Przyczyny występowania skąpomoczu i bezmoczu można zasadniczo podzielić na trzy rodzaje: przednerkowe (odwodnienie, duża utrata krwi, wstrząs septyczny lub kardiogenny), nerkowe (infekcje, zatrucie lekami lub substancjami toksycznymi, rzucawka, sarkoidoza, choroby nerek) oraz pozanerkowe (kamienie nerkowe, nowotwory, zrosty pooperacyjne, schistosomatoza). Uwaga: zarówno skąpomocz, jak i bezmocz to stany, które wymagają bezwzględnego leczenia szpitalnego.

O wielomoczu mówimy, gdy ilość wydalanego w ciągu doby moczu wzrosła powyżej 2000 ml. Można go podzielić na dwa rodzaje. Wielomo­cz wazopresynowrażliwy ulega zmniejszeniu po podaniu wazopresyny, tj. hormonu antydiuretycznego. Z kolei wielomocz wazopresynooporny nie reaguje na wazopresynę i występuje niemal wyłącznie w przypadku różnego rodzaju chorób układu moczowego m.in. torbielowatości nerek, przewlekłym odmiedniczkowym zapaleniu nerek, ostrej niewydolności nerek po okresie skąpomoczu i w niektórych wrodzonych wadach nerek. Wielkość wielomoczu w ww. stanach chorobowych bywa różna, ale najczęściej waha się od 2 do 4 litrów.